Noli Me Tangere: Kabanata 6 – Si Kapitan Tiago Buod at Aral

Noli Me Tangere

Kabanata 6:

Si Kapitan Tiago

Inihanda ni:

Jemaicah Domingo

BSIT 2C Web

JOSE RIZAL

MGA TAUHAN

Si Kapitan Tiago

Si Kapitan Tiago, o Don Santiago de los Santos, ay isang mayamang mangangalakal sa Maynila noong panahon ng mga Kastila. Siya ay maikli, moreno, at may bilugang mukha na may magandang ngiti. Bagaman siya ay nagpapakita ng pagiging relihiyoso at mabuting tao, siya ay isang mapagkunwari na nagpapalaki ng sariling kapakanan. Inaalagaan niya ang kanyang ugnayan sa mga prayle at Kastila upang mapanatili ang kanyang kayamanan at katayuan sa lipunan.

Kapitan Tiago

KABANATA 6

Mga Tauhan

Kapitan Tiago

Ang pangunahing tauhan ng kabanatang ito. Siya ay isang mayamang mangangalakal na maikli, moreno, at may bilugang mukha. Siya ay mapagkunwari at palaging naghahanap ng pabor mula sa mga Kastila at prayle.

Maria Clara

Ang anak ni Kapitan Tiago at Pia Alba. Siya ay pinalaki ni Tiya Isabel at itinuturing na godchild ni Padre Damaso. Siya ay maganda, maamo, at nobelang simbolo ng dalisay na Pilipina.

Padre Damaso

Isang makapangyarihang prayle na nagbibigay ng payo kay Kapitan Tiago. Siya ay mapanghusga, palalo, at gumagamit ng relihiyon para sa sariling kapakanan.

KABANATA 6

Mga Tauhan

(Ikalawang Bahagi)

Pia Alba

Ang asawa ni Kapitan Tiago. Siya ay isang maganda at mapagmahal na babae. Namatay siya pagkatapos ipanganak si Maria Clara matapos sumunod sa payo ni Padre Damaso na mag-alay ng misa sa Obando.

Tiya Isabel

Ang pinsan ni Kapitan Tiago na nag-alaga kay Maria Clara nang mamatay ang kanyang ina. Siya ay isang matandang babae na tapat at mapagmalasakit sa pamilya ni Kapitan Tiago.

Don Rafael Ibarra

Ang kaibigan ni Kapitan Tiago at ama ni Crisostomo Ibarra. Siya ay isang kagalang-galang na tao na may mataas na katayuan sa lipunan. Kasama si Kapitan Tiago, itinakda nila ang pagpapakasal ng kanilang mga anak.

KABANATA 6

Talasalitaan

Bugtong

nag-iisa; tanging anak

Ganid

sakim; mapagsakim

Kapus-palad

salat; mahirap

Kawaksi

katulong; utusan

Magsing-irog

magkasintahan; mag-iibigan

Nagkubli

nagtago; nagtatago

Tinutuligsa

pinupuna; pinipintasan

Tiwasay

tahimik; payapa

Umaalipusta

umaapi; nagmamaltrato

Namumutawi

lumalabas sa bibig; sinasabi

Nakapagkakaila

naitatago; naikukubli

Nakabibighani

nakakaakit; nakahahalina

KABANATA 6

Buod

(Unang Bahagi)

Si Kapitan Tiago, na ang tunay na pangalan ay Don Santiago de los Santos, ay ipinanganak bilang bugtong na anak ng isang ganid na mangangalakal sa Malabon. Ang kanyang ama ay hindi siya pinag-aral dahil sa pagiging kuripot. Ngunit si Kapitan Tiago ay pinalaki ng isang paring Dominikano na naging kanyang guro at gabay sa buhay.

Nang mamatay ang kanyang ama at ang prayle na nagpalaki sa kanya, nagsimula siyang bumuo ng sariling negosyo. Siya ay naging matagumpay na negosyante at nakakuha ng iba't ibang kontrata mula sa pamahalaan tulad ng monopolyo sa opyo, supply ng zacate, at kontrata sa kulungan.

Noli Me Tangere

Jose Rizal, 1887

KABANATA 6

Buod

(Ikalawang Bahagi)

Nagpakasal si Kapitan Tiago kay Pia Alba, isang magandang babae mula sa Santa Cruz. Sa loob ng maraming taon, sila ay walang anak. Ayon sa payo ni Padre Damaso, pumunta si Pia Alba sa Obando upang mag-alay ng misa para magkaroon ng anak. Nagbunga ang kanilang panalangin nang si Pia ay nagdalang-tao.

Ipinanganak si Maria Clara ngunit namatay si Pia Alba sa panganganak. Si Maria Clara ay pinalaki ni Tiya Isabel, pinsan ni Kapitan Tiago. Bago pa mamatay si Don Rafael Ibarra, siya at si Kapitan Tiago ay nagkasundo na ipagpakasal ang kanilang mga anak — si Maria Clara at si Crisostomo Ibarra.

Eksena mula sa Noli Me Tangere

KABANATA 6

Moral Lessons

Mga Aral na Natutunan

Itinuturo sa atin ng Kabanata 6 na ang kayamanan at katayuan sa lipunan ay hindi sapat upang matukoy ang tunay na pagpapahalaga ng isang tao. Si Kapitan Tiago, sa kabila ng kanyang yaman, ay nagpapakita ng pagkukunwari at pagiging mapagsamantala, na nagpapahiwatig na ang tunay na halaga ng isang tao ay makikita sa kanyang ugali at pagpapahalaga sa kapwa.

Ipinapakita rin ng kabanatang ito na ang pagiging mapangsumite sa mga awtoridad — tulad ng ginagawa ni Kapitan Tiago sa mga prayle at Kastila — ay isang palatandaan ng kawalan ng sariling dignidad. Dapat tayong matutong ipagtanggol ang ating sarili at ang ating mga kapwa nang may katapatan at katapangan, hindi dahil sa takot o sa pansariling interes.

Magbihis ka man ng ginto, sa loob ay tanso ka pa rin.

— Jose Rizal, Noli Me Tangere