Чыңгыз Айтматов: Биринчи мугалим - Чыгарманын анализи
Ч. Айтматовдун 'Биринчи мугалим' чыгармасынын кыскача мазмуну, каармандары (Дүйшөн, Алтынай) жана негизги идеясы боюнча билим берүүчү презентация.
Чыңгыз Айтматов: "Биринчи мугалим"
Ааламга жол айылдан башталат...
Окуя болгон жер – Күркүрөө айылы
Чыгармадагы окуя алыскы тоолуу айылда өтөт. Элдин жашоосу оор, билим алууга мүмкүнчүлүк жок, караңгылык өкүм сүргөн мезгил.
Дүйшөн – Жаңы жашоонун башаты
Дүйшөн – билими аз, бирок жүрөгү чоң адам. Ал комсомол мүчөсү катары айылга келип, балдарга тамга таанытууну максат кылат. Ал кайраттуу, өжөр жана келечекке ишенген инсан.
Алтынай – Билимге суусаган кыз
Алтынай Сулайманова – жетим кыз, туугандарынын колунда оор турмушта жашаган. Бирок анын жан дүйнөсү таза жана зээндүү. Дүйшөн агай анын жашоосуна үмүт чырагын жаккан.
Эски сарай – Биринчи мектеп
Дүйшөн кароосуз калган байдын сарайын өз колу менен мектепке айланткан.
Кышкы суукта, отуну жок, окуу куралдары жок болсо да, балдар окууга ынтызар болушкан.
Эски салт менен Жаңы жашоонун күрөшү
Айылдагы байлар жана туугандары кыздардын окуганына каршы чыгышат. Алардын ою боюнча, кыз баланын орду – үйдө.
Трагедия жана Куткаруу
Алтынайды мектептен күч менен алып кетип, экинчи аялдыкка беришет. Бирок Дүйшөн милиция кызматкерлери менен келип, аны зордукчулардын колунан куткарып калат. Алтынай окууга шаарга жөнөтүлөт.
Алтынайдын бийиктиги
Билиминин аркасында Алтынай чоң окумуштуу – академик болот. Ал өзүнүн жетишкендиктери үчүн биринчи мугалими Дүйшөнгө түбөлүк карыздар экенин сезет.
Символ: Кош терек
Дүйшөн менен Алтынай тиккен эки терек – бул үмүттүн жана үзүлбөгөн байланыштын символу. Алар бийик өсүп, шамал менен бирге шыбырашып, өткөн күндөрдү эстешет.
Негизги идея
Мугалим – бул жөн гана сабак өткөн адам эмес, рухий жарчы.
Билим алуу адамды эркиндикке, жарыкка жана бийиктикке алып барат.
- чыңгыз айтматов
- биринчи мугалим
- дүйшөн
- алтынай
- кыргыз адабияты
- билим алуу
- презентация